Domein 3: Veiligheid, bestuur, dienstverlening en financiën

Visie op het domein

Een veilige gemeente is de basis. In een veilige samenleving blijven inwoners actief en wordt er een prettige woonomgeving gecreëerd. Om dit te realiseren blijft preventie een goed uitgangspunt om het veiligheidsgevoel te verbeteren op de lange termijn en wordt onder andere uitvoering gegeven aan het integrale veiligheidsplan.

 

Goed bestuur zien wij in de ruime zin van het woord; verantwoording en transparantie in besluitvorming naar onze inwoners, de communicatie met onze inwoners, toezicht houden en handhaving als wet- en regelgeving niet wordt nageleefd en de interne organisatiecultuur. Daarvoor is een adequate informatievoorziening noodzakelijk. Het uitgangspunt hierbij is het uiterst zorgvuldig omgaan met gevoelige informatie van onze inwoners. Anderzijds speelt verzamelde informatie door ons en onze partners een steeds grotere rol in onze samenleving, het is essentieel om te komen tot een data-strategie. Deze strategie beantwoordt de vraag hoe wij met behulp van data onze samenleving verder willen inrichten.

 

In onze gemeente staat in onze dienstverlening de inwoner centraal. We maken hierin onderscheid tussen standaard- en maatwerk dienstverlening die we via professionele dienstverleningskanalen aanbieden om onze inwoners optimaal te bedienen tegen zo laag mogelijke kosten. De inwoner is welkom via elk kanaal, maar we promoten actief digitale selfservice. We maken het digitale dienstverleningskanaal zo aantrekkelijk mogelijk, zodat onze inwoners hier graag zaken doen. Via andere kanalen bieden we een vangnet voor daar waar het digitaal niet lukt en inwoners geen beroep kunnen doen op hun sociale leefomgeving. Dit doen we onder de vlag van de vastgestelde Visie op Dienstverlening. Door steeds verdere digitalisering is dienstverlening niet meer los te zien van informatievoorziening; het vormgeven en invullen van het informatiebeleid is een onderwerp wat aandacht behoeft.

 

We staan open voor meningen van inwoners en zijn transparant in onze besluitvorming. Hierbij is duidelijkheid in wat wel en (nog) niet kan en waarom. Inwonersinitiatieven worden omarmd, waarbij onze grondhouding faciliterend is; meedenken met onze inwoners. Inwonersparticipatie is een mogelijkheid om de lokale democratie te vernieuwen.

 

De veranderende samenleving en de nieuwe taken op het gebied van het Sociaal Domein en de Omgevingswet vragen om een andere manier van werken en om andere competenties van onze medewerkers. Een wendbare, toegankelijke, omgevingsgerichte ambtelijke organisatie is het doel waarnaar wij streven. Dat vraagt om permanente aandacht voor zowel ontwikkeling van de organisatie als van de individuele medewerker. In het coalitieakkoord hebben wij de ambitie uitgesproken een compacte ambtelijke organisatie na te streven, die ingericht wordt op de hoofddoelstelling van de gemeente. De komende jaren wordt invulling gegeven aan deze ambitie. Daarbij willen wij een aantrekkelijke werkgever zijn die zichtbaar en herkenbaar is. Arbeidsmarktcommunicatie is daarin een belangrijk middel. Juist nu het economisch goed gaat en de vraag naar arbeid groot is, is een goede en eigentijdse arbeidsmarktcommunicatie belangrijk. Voor ontwikkeling en verbetering van de arbeidsmarktcommunicatie is extra budget nodig.

 

Wij blijven kansen bieden aan mensen die moeite hebben zich een plaats in de arbeidsmarkt te verwerven. Dat wordt gedaan door middel van garantiebanen, werkervaringsplaatsen, zoals bijvoorbeeld traineeships en bieden herintreders de mogelijkheid ervaring op te doen.

 

Er wordt hoge prioriteit gegeven aan het digitaal werken en digitaal samenwerken. Dit wordt ondersteund door de koers van de gehele overheid op dit terrein, conform de Digitale Agenda 2020. Het digitaal werken biedt de organisatie veel mogelijkheden: verbindingen met collega’s worden sneller gelegd, informatie wordt sneller gedeeld en de locatie van de werkplek is minder relevant. Bovengenoemde punten zijn gericht op de interne samenwerking, daarnaast wordt de samenwerking met externen (inwoners, ketenpartners, medeoverheden) meegenomen. Een digitaal samenwerkingsplatform kan het (digitaal) samenwerken maximaal faciliteren.

 

In hoog tempo verandert de maatschappij naar een digitale wereld, waarin steeds meer mensen ‘mobile devices’ gebruiken om producten en diensten af te nemen en met elkaar te communiceren. Om aan te blijven sluiten op de wensen vanuit de samenleving op dit gebied, vraagt dat om dezelfde digitale wendbaarheid en (mobiele) bereikbaarheid van onze medewerkers. Locatieonafhankelijk werken maakt hier onderdeel van uit.

3.01 Samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en onze (veiligheids) partners (verder) uitvoering geven aan het Integraal Veiligheidsplan

Voor 2022 focussen we ons op de volgende doelstellingen:

  • We verbinden onze zorg- en veiligheidspartners met elkaar.
  • We vergroten de maatschappelijke weerbaarheid in cyberveiligheid.
  • We betrekken inwoners en buurten bij de aanpak van onveiligheid.
  • We pakken de georganiseerde criminaliteit aan.
  • We intensiveren en integreren toezicht en handhaving op de verschillende beleidsterreinen zoals verkeer, openbare ruimte, sociaal domein en burgerzaken.

3.02 Het realiseren van een eigentijdse en moderne vorm van dienstverlening aan inwoners, met een specifieke focus op digitale selfservice en meerkanalenbenadering

Wij verbeteren en breiden onze digitale dienstverlening uit in overeenstemming met de bestaande plannen. Dit betekent meer selfservice door de inwoner en meer kanalen waarlangs de inwoners geholpen kunnen worden. De dienstverlening wordt kanaalonafhankelijk en soms volledig digitaal. Direct contact met een medewerker blijft altijd mogelijk. Hoe inwoners of ondernemers ook een aanvraag indienen, ze kunnen een gelijkwaardig resultaat en een gelijkwaardige behandeling verwachten, welk kanaal ook gekozen wordt. 

3.03 Een veilige informatievoorziening en privacybescherming

‘Informatie’ en de systemen waarin dat verwerkt wordt zijn wellicht wel de grootste bedrijfsmiddelen binnen de gemeente. Dit maakt het belang van een veilige omgang met deze informatie groot. Veilig betekent in deze zin enerzijds dat we de privacy van de gegevens waarmee we werken goed waarborgen en anderzijds dat we ons wapenen tegen cyberdreiging. Deze dreiging blijft groot. Meer thuiswerken en werken op verschillende locaties veranderen de veiligheidsrisico’s. Andere ontwikkelingen die een rol spelen zijn het werken met steeds meer cloud toepassingen en een beter inzicht krijgen in de staat van onze beveiliging. Het is van belang om onze maatregelen aan te passen op de veranderende risico-inschatting en onze kennis op peil te houden, zodat we cybercriminelen een stap voor blijven. Naast technische maatregelen speelt bewustwording daarbij een grote rol.

 

Recente voorbeelden, zoals het datalek bij de GGD en de hack bij gemeente Hof van Twente, laten de gevolgen zien van een cybercrisis in de fysieke wereld. Bedrijfscontinuïteit en dienstverlening zijn dan in gevaar en financiële en imagoschade zijn vaak het gevolg. Op dit moment zijn werkprocessen ingericht om bij crises te handelen. Om goed voorbereid te zijn op grootschaligere crises is regelmatiger oefenen en het maken van afspraken met derde partijen van belang.

3.04 Duidelijkheid over de toekomst van het gemeentehuis

Bij de behandeling van de Kaderbrief 2021 en vervolgens de programmabegroting 2021 is besloten de focus van het project te veranderen. We onderzoeken de mogelijkheden van het bestaande gebouw, binnen de huidige financiële kaders en verbonden aan de visie op hybride werken. Het doel is om, op basis van het besluit over de (grondige) renovatie van ons gemeentehuis, de verdere voorbereidingen te treffen en vervolgens tot uitvoering over te gaan.  

3.05 Regionale samenwerking benutten om lokale opgaven te realiseren

Om de komende jaren onze lokale opgaven en doelen te behalen is regionale samenwerking nodig en wenselijk. Lokale opgaven, zoals de energietransitie, het versnellen van de woningbouw, werkgelegenheid, maatschappelijke opvang en beschermd wonen stoppen namelijk niet bij onze gemeentegrenzen. Door regionaal krachten te bundelen kunnen we op onderdelen onze slagkracht vergroten en onze doelen te realiseren.

 

Er is blijvende aandacht nodig voor de spanningen die samenwerking in regionaal verband met zich meebrengt. Bijvoorbeeld als het gaat om de democratische verantwoording, de verschillende belangen en het samenspel tussen het regionale en lokale niveau. Een succesvolle samenwerking vraagt om een gezamenlijke inzet van raad en college. Hierbij blijft een belangrijk punt om – rekening houdend met ieders rol – de raad in een vroegtijdig stadium te betrekken bij regionale afspraken en samenwerking.

3.06 Onze dorpshuizen zijn toekomstbestendig

Wij hechten veel waarde aan vitale en leefbare dorpen. De aanwezigheid van dorpshuizen is hiervoor van groot belang. In 2022 komen de kaders van het toekomstbestendig maken en houden van de dorpshuizen naar aanleiding van de uitkomsten van het Rekenkameronderzoek dat in 2021 is gehouden. 

3.07 Verbindend, innovatief en ondernemend besturen

Verbindend, innovatief en ondernemend zijn de kernthema's van het huidige coalitieakkoord. Het nieuwe gemeentebestuur zal na de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2022 uiteraard eigen accenten leggen. De onderliggende opgaven die wij de komende periode zien zijn op de eerste plaats het goed vormgeven en uitvoeren van het participatiebeleid en ten tweede het blijvend goed verbinden van de gemeente met kinderen en jongeren.

 

Inwoners willen meer verantwoordelijkheid nemen en in een eerder stadium bij besluitvorming betrokken worden. Nieuwe wetgeving zoals de Omgevingswet en het wetsvoorstel Versterking participatie op decentraal niveau vragen ons om hier beleid op te ontwikkelen. Hiervoor zetten we in 2021 al flinke stappen. In 2022 moet het participatiebeleid verder in de praktijk vorm krijgen.

 

Dat je als overheid meer rekening moet houden moet met kinderen en jongeren is iets dat in toenemende mate overal nadrukkelijk de aandacht krijgt. Dat geldt zowel in het betrekken bij wat je doet als gemeente, maar is vooral gericht op hun toekomst. Er spelen veel lange termijn opgaven voor de gemeente, bijvoorbeeld op het gebied van wonen, werken (opleiding en arbeidsperspectief) en duurzaamheid. Tegelijkertijd spelen er in het hier en nu uitdagingen, zoals hoe het voor kinderen zoveel mogelijk leuk, actief en gezond kan blijven, juist in deze tijd. Daarnaast zijn er vanwege de coronacrisis ingrijpende beslissingen genomen die op de lange termijn gevolgen hebben. Kortom, het is belangrijk om vanuit de gemeente de verbinding met kinderen en jongeren te blijven zoeken. Zowel om hen kennis te laten maken met de rol van de gemeente en burgerschap, als door hen te betrekken op voor hen relevante beleidsonderwerpen.

3.08 Bewustwording van datagestuurd werken

Datagestuurd werken heeft als doel efficiëntere en effectievere beleidsvoering, met als ultieme doel; meer maatschappelijke waarde voor de inwoners. Dit is (1) werken op basis van feiten uit de samenleving, (2) die verzameld worden in de vorm van data, (3) geanalyseerd worden naar informatie, (4) samen met domein- en domein overstijgende kennis op de juiste manier geïnterpreteerd worden naar bruikbare inzichten, (5) om op basis van deze inzichten een zo geïnformeerd mogelijk besluit te nemen voor beleid. Het project datagestuurd werken, in de huidige vorm, loopt eind 2022 af. Gezien de opgaven die er zijn is het van belang komend jaar de koers te bepalen hoe verder te gaan met datagestuurd werken.

3.09 Borgen controlfunctie en zorgen voor een stabiel financieel beleid

Onze uitgangspunten voor het borgen van de controlfunctie en het hebben van een stabiel financieel beleid zijn:

  • We zijn een financieel gezonde gemeente.
  • Onze structurele lasten worden gedekt uit structurele baten waardoor er een meerjarig structureel sluitende begroting is.
  • Financieel beleid wordt verder doorontwikkeld waarbij nota's worden geactualiseerd.
  • Risico’s worden gemonitord en de reserves zijn op orde en toereikend om eventuele risico’s op te vangen.
  • De interne controle is op orde zodat de accountant een goed oordeel kan vellen.
  • De informatievoorziening over belangrijke processen is op orde zodat het college een rechtsmatigheidsverklaring kan verstrekken aan de gemeenteraad.

 

Het goed beheersen van onze interne processen heeft de continue aandacht.  Na een verbeterslag in 2021, maken we in 2022 de stap om ons meer te richten op het sturen van maatschappelijke resultaten.

3.10 Een soepele overgang naar de nieuwe bestuursperiode

Deze Kadernota wordt opgesteld voor het jaar 2022. In 2022 vinden op woensdag 16 maart de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Een wisseling van het gemeentebestuur vraagt om praktische inzet van de ambtelijke organisatie en griffie om de continuïteit van het gemeentebestuur te waarborgen, door raadsleden en wethouders (deels opnieuw) kennis te laten maken met de gemeentelijke organisatie, onze positie in de verschillende samenwerkingsverbanden in de regio en van de juiste informatie te voorzien.

 

Na de verkiezingen gaan de partijen met elkaar in gesprek om een coalitie te vormen. Deze gesprekken leiden tot een coalitieakkoord en nieuwe ambities. Er is voor gekozen om in deze Kadernota (meerjarig) financiële ruimte vrij te houden om deze nieuwe ambities waar te maken. De nieuwe gemeenteraad beslist uiteindelijk over de invulling van deze keuzes.

3.11 Het in kaart brengen van en oppakken van uitdagingen in de lokale samenleving na de coronacrisis

De coronacrisis raakt ons allemaal en is op dit moment een grote onzekere factor. Dat de coronacrisis effecten heeft op de samenleving in De Ronde Venen staat vast. In de afgelopen periode zijn er ingrijpende beslissingen genomen die onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties hard raken. Hoe groot het effect op onze samenleving is, is nu nog niet bekend. Veel hangt af van landelijke maatregelen en ontwikkelingen. Ondanks dat we het uiteindelijke effect niet weten, heeft de coronacrisis grote gevolgen voor onze winkeliers en ondernemers.

 

De gemeente doet, in samenwerking met andere overheden, nu zoveel mogelijk om de negatieve gevolgen op te vangen. In 2022 brengen we de gevolgen van de coronacrisis verder in kaart en maken we concreet welke (vervolg)acties er noodzakelijk zijn om de samenkracht, zelfredzaamheid en sociale cohesie van onze lokale samenleving te versterken. Dit doen we door in gesprek te blijven met onze inwoners, ondernemers en samenwerkingspartners.