Financiële begroting 2027 - 2030

Dit onderdeel bevat een overzicht van de baten en lasten, gespecificeerd per programma, voor de periode van 2025 tot en met 2030.

Dit overzicht bundelt drie belangrijke onderdelen van de gemeentelijke begroting: overhead, algemene dekkingsmiddelen en vennootschapsbelasting. De indeling volgt de landelijke BBV-structuur.

Overhead [0.4]

Hieronder vallen alle kosten die nodig zijn om de organisatie goed te laten functioneren en het primaire proces te ondersteunen. Denk aan personeel, ICT, huisvesting, juridische ondersteuning, planning & control en communicatie. Deze kosten zijn noodzakelijk om de gemeentelijke dienstverlening mogelijk te maken.

Algemene dekkingsmiddelen

Dit zijn de middelen die de gemeente vrij kan inzetten voor haar taken. Ze bestaan uit:

• Treasury [0.5] – saldo van rente, financiering en dividenden.

• OZB woningen en niet-woningen [0.61 en 0.62] – een belangrijke bron van algemene inkomsten.

• Parkeerbelasting [0.63] – opbrengsten uit parkeren.

• Overige belastingen [0.64] – onder meer roerendezaakbelasting en overige heffingen.

• Algemene uitkering [0.7] – de grootste inkomstenbron vanuit het gemeentefonds.

• Overige baten en lasten [0.8] – waaronder de post onvoorzien en diverse stelposten.

Vennootschapsbelasting [0.9]

Dit betreft de belasting die de gemeente moet afdragen over activiteiten die als onderneming worden aangemerkt.

Ten opzichte van de Kadernota 2027 zijn in de programmabegroting 2027 – 2030 de loon- en prijsontwikkelingen, volumewijzigingen en overige autonome bijstellingen verwerkt. Daarnaast zijn de effecten van nieuw beleid en overige mutaties per programma toegevoegd.

• onderhoud van infrastructuur zoals wegen, bruggen en openbare verlichting;
• personeelskosten;
• huisvesting;
• bijstandsuitkeringen, jeugdzorg en ouderenzorg.

• De algemene reserve is een buffer voor de instandhouding van de weerstandscapaciteit en voor het opvangen van incidentele kosten.
• De algemene reserve wordt gevoed door rekeningresultaten en grondverkopen.
• De ondergrens van de reserve is € 11 miljoen voor het opvangen van risico's.

In het verloopoverzicht wordt de ontwikkeling van de algemene reserve weergegeven. Let op: de begrotingsresultaten voor de jaren 2026 tot en met 2030 zijn nog niet definitief en kunnen nog wijzigen.

Overige uitgangspunten:

• Onder investeringen wordt verstaan het vastleggen van vermogen in objecten waarvan het nut zich over meerdere jaren uitstrekt. De investeringen worden op de balans verantwoord. De lasten voortvloeiende uit de investeringen, zoals onderhoud, afschrijvingen, toegerekende rente, verzekeringen, behoren tot de jaarlijkse exploitatielasten.
• Bij een bestaand actief is sprake van een investering als de uitgaven:
  • leiden tot een significante kwaliteitsverbetering; en/of
  • leiden tot het verlengen van de levensduur; en/of
  • aanpassingen betreffen om te voldoen aan wet- en regelgeving (bijvoorbeeld investeringen in een gebouw om te voldoen aan veiligheidsvoorschriften).
• Wanneer uitgaven worden gedaan voor het behoud van de oorspronkelijke kwaliteit en levensduur van een actief, dan is er sprake van onderhoud.
• Activa met een verkrijgingsprijs van minder dan 25.000 euro worden niet geactiveerd. Uitzondering hierop is dat gronden en terreinen altijd worden geactiveerd.
• In 2025 heeft de gemeenteraad de Nota activeren, waarderen en afschrijven vastgesteld.
• De jaarlijkse waardevermindering (afschrijving) start na het jaar van afronden.
• In onderstaande tabel zijn de nieuwe investeringsbudgetten van 2027 tot en met 2030 opgenomen.
• Daarnaast zijn er investeringsbudgetten die in 2025 en de jaren daarvoor beschikbaar zijn gesteld en doorlopen tot in 2026 en verder. Deze reeds toegekende investeringsbudgetten zijn niet opgenomen in de onderstaande tabel.

Met het oog op een betere raming en beheersing van het EMU-saldo is landelijk voorgeschreven dat bij de uiteenzetting van de financiële positie een geprognosticeerde balans moet worden opgenomen. Deze balans moet meerjarig zijn en geeft inzicht in de ontwikkeling van onder meer investeringen, het aanwenden van reserves en voorzieningen en in de financieringsbehoefte. De presentatie van de geprognosticeerde balans moet aansluiten op de balans in de jaarrekening, maar behoeft niet dezelfde mate van detail te kennen. Bij de prognoses is rekening gehouden met de mutaties voortvloeiend uit het investeringsprogramma en de mutaties in de reserves en voorzieningen.

• Het begrotingssaldo van een land geeft weer of een land een overschot of een tekort heeft bij zijn overheidsuitgaven. Als de uitgaven in een bepaald jaar groter zijn dan de inkomsten, is er in dat jaar sprake van een tekort en groeit de staatsschuld. Het begrotingssaldo geeft daarmee een indicatie van de staat waarin het huishoudboekje van de overheid in een bepaald jaar verkeert. De lidstaten van de Europese Unie hebben afgesproken allemaal met eenzelfde definitie van het begrotingssaldo te werken. Ze noemen dit het EMU-saldo.
• Gemeenten zijn verplicht om in hun begroting een berekening van het EMU-saldo op te nemen voor de begrotingsjaren 2026 – 2028.
• De EMU-systematiek werkt evenwel op een andere manier dan het baten-lastenstelsel dat decentrale overheden hanteren. Investeringen en uitgaven die worden gedekt uit reserves tellen bijvoorbeeld niet mee in de uitkomst in het baten-lastenstelsel, maar tellen wel door in het EMU-saldo. Bij een sluitende begroting kan een gemeente daardoor toch een negatief EMU-saldo hebben.
• Het EMU-saldo voor De Ronde Venen voor 2027 komt uit op € -27.311.000. Het betekent dat in EMU-termen de uitgaven groter zijn dan de inkomsten. Dat blijkt uit onderstaande berekening. 

De gemeente De Ronde Venen heeft garanties verstrekt voor de betaling van rente en aflossing op leningen. Deze leningen zijn aangegaan door woningbouwvereniging Cazas en verschillende sport- en welzijnsorganisaties voor de financiering van hun vaste activa. Hierbij volgen we de richtlijnen die zijn vastgesteld in de Nota borg- en garantstellingen.

Toelichting:

• De geborgde leningen van Stichting Cazas Wonen gaan via het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW):
  • De achtervang van de gemeenten en het Rijk is het sluitstuk van de zekerheidsstructuur binnen het borgstelsel voor woningbouw. Pas als het WSW niet aan hun betaalverplichtingen kan voldoen, verstrekken de gemeenten en het Rijk renteloze leningen aan het WSW.
  • Het WSW is nog nooit aangesproken op de borg en schat het risico van de gemeenten en het Rijk in als zeer klein.
• Hypotheekfonds overheidspersoneel
  • Door landelijke wetgeving is het hypotheekfonds overheidspersoneel vervallen en worden geen nieuwe garanties verstrekt.

Gemeenten nemen landelijke beleidsindicatoren op in hun begroting en jaarverslag. Deze indicatoren bestrijken een breed scala aan onderwerpen, variërend van criminaliteit en afvalverwerking tot bijstandsuitkeringen en nieuwbouwprojecten. De data zijn afkomstig uit verschillende bronnen, zoals gemeenten, burger- en ondernemerspeilingen, het CBS, COELO, DUO, GGD, Kadaster, de Kamer van Koophandel, de Kiesraad, NOC*NSF, Logius, het RIVM en Veiligheid.nl. De gegevens zijn beschikbaar op de website Waarstaatjegemeente.nl, die regelmatig wordt bijgewerkt met nieuwe informatie.