Meer
Publicatiedatum: 11-11-2020

Inhoud

Bestuurlijke hoofdlijnen

Inhoud

Bestuurlijke aanbieding

Geachte raadsleden,

 

Voor u ligt de Programmabegroting 2021-2024. Net als met veel zaken in deze tijd zijn dingen anders, maar ook weer hetzelfde. Net als ieder jaar behandelen we in het najaar de begroting. Maar, deze begroting is in bijzondere tijden tot stand gekomen en dat heeft zijn invloed op zowel het proces als op de inhoud.  Vanwege de Corona-crisis hadden we in het voorjaar geen kadernota in mei, maar een kaderbrief in juni. Daarin bepaalden we met elkaar de uitgangspunten. En juist in tijden waarin veel zaken steeds weer kunnen veranderen is een goed plan onmisbaar. Door dit andere proces met andere tijdlijnen zijn pas op een heel laat moment, vlak voor het ter perse gaan van de concept begroting de cijfers geactualiseerd over de openeinderegelingen in het sociaal domein. Deze laten een negatief effect zien, wat we mee hebben genomen in deze definitieve integrale begroting voor een reëel totaalbeeld. Evenzo als de financiële effecten van de septembercirculaire en de vastgestelde amendementen uit de begrotingsraad van 2 november 2020. In de uiteenzetting van de financiële positie op de volgende pagina’s en per domein hebben we dit inzichtelijk gemaakt. 

 

Met deze begroting leggen wij een plan neer welke doelen, resultaten en ambities de gemeente volgend jaar en de jaren daarna nastreeft. Het coalitieakkoord ‘Verbindend, innovatief en ondernemend, met de blik naar buiten’ is hiervoor de basis. Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Welke acties zijn daaraan verbonden? Welk resultaat gaan we hiervan terugzien?

 

Bij de beantwoording van de vraag ‘Wat mag het kosten?’ wordt tegelijkertijd een pakket aan ombuigingen voorgesteld om onze doelen te bereiken en onze verdere dienstverlening te continueren. Deze ombuigingen hebben ervoor gezorgd dat we in de jaren 2022 tot en met 2024 positieve begrotingsresultaten kunnen laten zien. Het komend begrotingsjaar vooralsnog niet. Alles overziend leggen we een basis om toe te werken naar een robuuste financiële positie waar we dit jaar met u aan hebben gewerkt.

 

De ombuigingen hebben een prominente plaats gekregen in deze begroting. De lange termijn doelstellingen waar we aan werken zijn in deze begroting uitgewerkt in concrete acties, dit is wat we wél gaan doen, voor onze inwoners, ondernemers en bezoekers.

 

 

Namens het college van De Ronde Venen

Alberta Schuurs

Wethouder Financiën

Leeswijzer

Inleiding

Deze begroting geeft zicht op de doelstellingen, acties en middelen voor 2021. De opzet hiervoor is opgenomen in de Gemeentewet, het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de financiële verordening gemeente De Ronde Venen. Aanvullend op de wettelijke onderdelen zijn de paragrafen ombuigingen en subsidies/bijdragen opgenomen om extra inzicht te geven en de nieuwe bijlage ‘Keuzes in beeld’. In deze begroting is gekeken naar zowel bestaand beleid als voorgenomen beleid en hebben we onze ambities bijgesteld. Deze begroting is bedoeld om digitaal te lezen, daarom komt u af en toe een link tegen die in een geprinte versie geen waarde heeft maar digitaal makkelijk is om snel naar een onderwerp door te gaan.

 

In de bestuurlijke aanbieding is aangegeven dat de cijfers op het laatste moment zijn geactualiseerd met een onverwacht negatief effect. Het was echter te kort dag om de wijzigingen in alle tabellen en teksten in de begroting door te voeren. Voor een reëel totaalbeeld hebben we in de uiteenzetting van de financiële positie dit nieuwe feit apart inzichtelijk gemaakt en de tabellen en tekst van de onderdelen Financiële resultaten 2021-2024, Aansluiting ten opzichte van de begroting 2020 - 2023 en Incidenteel en structureel begrotingsresultaat 2021 er op aangepast. De geactualiseerde begrotingsresultaten hebben derhalve in deze versie van het boekwerk van de begroting geen aansluiting met de overige tabellen. Na vaststelling van de begroting door de raad wordt het boekwerk, aan de hand van het raadsbesluit, hier integraal op aangepast. 

 

De drie belangrijkste bestuurlijke vragen voor de begroting zijn samengevat in een overzicht.

 

Bestuurlijke vragen Uitwerking

1. Wat willen we bereiken?

2. Wat gaan we daarvoor doen?

  • Drie domeinen
  • Vijfentwintig doelstellingen
  • Negenenzeventig acties
  • Veertig indicatoren
  • Twintig verbonden partijen
3. Wat mag het kosten?
  • Drie domeinen
  • Tien programma's
  • Zestig landelijke taakvelden
  • Diverse dwarsdoorsneden in de financiële begroting

 

Bestuurlijke hoofdlijnen

In het algemene deel worden de bestuurlijke hoofdlijnen en de financiële positie van de gemeente toegelicht. Daarnaast zijn meerjarige kerngegevens opgenomen over onder meer de ontwikkeling van het aantal inwoners en woningen.

 

Domeinen

Net als de vorige begroting rangschikt de begroting 2021 de beleidsdoelstellingen naar drie domeinen. Per domein staan de volgende onderdelen vermeld: de visie, doelstellingen, acties, indicatoren en de bijdragen van verbonden partijen om de beoogde resultaten te bereiken. De indicatoren die wettelijk verplicht zijn, zijn in de tabellen opgenomen. Deze geven duiding aan de behaalde resultaten maar zijn niet altijd eenduidig of in sommige gevallen alleen rekenkundig. Er zijn ook indicatoren die alleen periodiek worden gemeten en er geen vergelijking is met tussenliggende jaren. Per verbonden partij wordt toegelicht op welke wijze een verbonden partij een relatie heeft met de beleidsdoelstellingen. Een totaaloverzicht van de verbonden partijen is opgenomen in de gelijknamige paragraaf. Overigens is het goed te melden dat we naast de verbonden partijen (partijen waarin we een bestuurlijk of financieel belang hebben) ook met een veelheid aan andere partijen samenwerken om onze doelstellingen te bereiken.

 

De financiële informatie is opgebouwd uit de tien programma's. Deze programma's zijn vervolgens verdeeld naar zestig landelijke taakvelden. Hierbij geldt dat de bedragen in de begroting zijn afgerond op een veelvoud van 1.000 euro. Hierdoor ontstaan in de presentatie van de financiële tabellen beperkte afrondingsverschillen. 

 

Paragrafen

Diverse beheersmatige zaken die over verschillende domeinen lopen zijn opgenomen in de paragrafen. Dit is weergegeven in onderstaand figuur.

 

Naast wettelijk voorgeschreven onderwerpen, zoals risico’s, lokale heffingen en financiering, zijn ook de ombuigingen en verstrekte subsidies/ bijdragen toegelicht in respectievelijk paragraaf 1 en 9. Weergave daarvan op een centrale plek in de begroting waarborgt een goede informatievoorziening over deze onderwerpen en maakt de informatie inzichtelijk.

 

 

 Financiële begroting

De financiële begroting bevat informatie vanuit verschillende invalshoeken. Daarbij geven we onder meer inzicht in het verwachte verloop van investeringen, reserves, voorzieningen en het Sociaal Domein. Daarnaast hebben we gedetailleerde informatie opgenomen over bijvoorbeeld autonome en beleidsontwikkelingen.

Van kaderbrief naar begroting

Deze programmabegroting is anders dan andere jaren, omdat ten tijde van het opstellen van de kadernota de Corona-crisis uitbrak. Dit zorgde er bij De Ronde Venen en alle andere gemeenten voor dat de focus plotsklaps op geheel andere zaken kwam te liggen. Het proces werd verstoord, vertraging was het resultaat en om die reden is ervoor gekozen om geen kadernota, maar een lichtere versie kaderbrief op te stellen.

 

Een tweede belangrijk aspect is dat voor een gezond financieel meerjarenperspectief er een pakket aan ombuigingen moest komen. Ombuigingen die doorwerken in de mate waarin de ‘Visie, doelen en acties’ neergezet kunnen worden aangezien hier minder geld voor beschikbaar is. Om die reden is in de Kaderbrief 2021 voor een aantal uitgangspunten gekozen om te komen tot een goede begroting met ombuigingen die draagbaar en realistisch zijn. En we de beleidsdoelstellingen zoveel mogelijk overeind houden. Hieronder gaan we daar nader op in. Verder is het van belang om aan te geven dat de begroting niet alleen bestaat uit ombuigingen. In de Kaderbrief zijn ook de toen bekende autonome ontwikkelingen geschetst. Deze zijn bij het samenstellen van de begroting geactualiseerd en opgenomen. Daarnaast zijn er ook per domein beleidsontwikkelingen geïnventariseerd.

 

Uitgangspunten

 

Proces

In de Kaderbrief zijn ten aanzien van het proces de volgende uitgangspunten vastgesteld:

1. Het betrekken van inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen

2. Waarborgen van de democratische waarden

3. Samenwerking Rijk, Provincie, GR-en en in VNG verband

4. Het zoveel mogelijk opvolgen van het advies van de raadswerkgroep ‘Reflectie op de financiële keuzes’:

a. Zero based budgetting

b. Subsidies sociaal domein

c. Bedrijfsvoering

d. Inkomsten

e. Gemeenschappelijke regelingen

 

In het proces van kaderbrief naar begroting hebben wij onze maatschappelijke partners deels kunnen betrekken om hun visie op waar De Ronde Venen naar toe moet te geven. Het blijkt dat als een dergelijke vorm van brede inspraak op het samenstellen van de begroting gewenst is wij hier meer tijd voor moeten nemen die wij, met alle hectiek rondom Corona, nu niet hadden. Wel is er getracht zo veel mogelijk transparantie in het proces in te bouwen. Onderdeel daarvan is ook dat wij niet alleen de ombuigingen presenteren die we voorstellen, maar ook de alternatieven schetsen, zodat er een afgewogen keuze kan plaatsvinden.

 

Er is veel samen opgetrokken met andere gemeenten, VNG en andere bestuurslagen om met name meer compensatie voor de Corona effecten en de stijgende zorgkosten te organiseren. De recente communicatie vanuit het Rijk laat daar onder andere de resultaten van zien. Deze worden (deels) verwerkt in de septembercirculaire die u ontvangt met het raadsvoorstel van deze begroting.  Er is daarnaast ook goed gebruik gemaakt van de adviezen van de Raadswerkgroep ‘Reflectie op de financiële keuzen’, die wij bij deze ook willen bedanken voor hun inzet. Inhoudelijk ziet u dit op verschillende terreinen terugkomen. Bezuinigingen op de gemeenschappelijke regelingen vindt u hier nog niet concreet qua resultaat terug. Dit vergt een bestuurlijke inspanning vanuit de regio. Er is al wel actie ondernomen om dit regionaal op de agenda te krijgen.

 

Inhoud

We hebben ons bij de inhoudelijke keuzes ten aanzien van de ombuigingen met name gericht op een evenwichtige verdeling tussen voorzieningen, inkomsten en organisatie. De grens tussen voorzieningen en organisatie is niet altijd scherp te trekken, omdat het snijden in de organisatie ook iets betekent voor voorzieningen en omgekeerd.

De volgende uitgangspunten hebben we gebruikt bij het toetsen van de ombuigingsvoorstellen en de keuze welke u voor te leggen:

 

  1. Wettelijk noodzakelijk en veiligheid
  2. Focus op langere termijn
  3. Stimuleren zelfredzaamheid
    1. Transformatie
    2. Inzet vrijwilligers waarderen/stimuleren
  4. Verdeling tussen
    1. Voorzieningen
    2. Inkomsten
    3. Organisatie
  5. Efficiency in regionale samenwerking

Beleidsmatige samenvatting

Iedere programmabegroting bevat jaarlijks een aantal kernthema’s en meer algemene thema’s keren terug. Voorbeelden zijn de gemeentefinanciën, de arbeidsmarkt, de zorg en het onderwijs. Daarnaast zijn er thema’s die door nieuwe ambities en beleidsontwikkelingen worden geïntroduceerd, meestal in een kadernota, en uiteindelijk hun plek krijgen in de programmabegroting. Tot slot zijn de ontwikkelingen op landelijk niveau – al dan niet vertaald in nieuwe wetgeving – medebepalend voor de inhoud van een programmabegroting.

 

De financieel-economische ontwikkelingen zijn minder rooskleurig. De Corona-crisis lijkt een economische recessie in gang gezet te hebben. Er zijn grote verschillen tussen de bedrijfstakken, sommigen verkeren in nood en hebben personeel over terwijl anderen nog vacatures hebben. Onder andere met het regionaal werkcentrum wordt hier een relatie gelegd om mensen zoveel mogelijk te begeleiden van werk naar werk. Dat neemt niet weg dat we per saldo nadelige effecten op de arbeidsmarkt verwachten. 

 

Een aantal thema’s zijn nog actueel: 1) vernieuwing in het Sociaal Domein, 2) Duurzame gemeente, 3) betaalbaar en gevarieerd woningaanbod, 4) implementatie omgevingswet en 5) Samen aan de slag. Thema 6) Toekomst gemeentehuis is door de laatste ontwikkelingen in een ander licht komen te staan. Hiervoor worden scenario’s onderzocht.

 

Domein 1

Binnen het Sociaal Domein is de focus op gezond en veilig opgroeien, zo gezond mogelijk oud worden en investeren in de jeugd. Wij willen dat inwoners meedoen in de samenleving en uit gaan van eigen kracht en zelfredzaamheid, de gemeente springt in als het niet zelfstandig lukt. Onze ouderen willen we in staat stellen om voor zichzelf te zorgen en een sociaal netwerk op te bouwen en te behouden. Voor sport is dit verband van groot belang. Naast gezondheid heeft sporten een belangrijke ontmoetingsfunctie en draagt het bij aan sociale cohesie. Daarom willen wij de leefomgeving van onze inwoners en onze (sport) accommodaties nog beter inzetten om bewegen leuker en uitnodigender te maken.

 

Het accent komt meer te liggen op preventie. Hiermee zorgen we ervoor dat problemen in een later stadium uitblijven. Voorkomen is beter dan genezen. Onze zorg en ondersteuning is gericht op vroegsignalering door professionals zoals de huisarts, wijkverpleging, kraamzorg en het onderwijs. Hierbij willen we de administratieve lasten verlichten waardoor tijd en geld vrijkomt om goede zorg te verlenen.

 

Bij de ombuigingen hebben we keuzes in deze lijn gemaakt. Ondanks de spagaat dat we zorgkosten verplicht moeten betalen en investeren in preventie in eerste instantie extra middelen vraagt willen we deze lijn zo veel mogelijk vasthouden. Om de noodzakelijke ombuigingen toch te realiseren is gekeken naar betere beheersing van kosten, synergie in de samenwerking met partners, focus op de effectiviteit van subsidies, en minder inzet op beleid.

 

Domein 2

De belangrijke thema’s zijn woningbouw, openbare ruimte, duurzaamheid en economie. Met het samenvoegen van beleid en uitvoering in de openbare ruimte, door het integreren van de afdelingen IBOR en Ruimte, verbeteren wij niet alleen de efficiency, maar ook de dienstverlening op de inhoud.

 

Het is belangrijk dat de focus ligt op woningbouw, duurzaamheid en het economisch klimaat. Hiervoor stellen wij een Ruimtelijk Perspectief op waarbij wordt ingegaan op onze ambities als op de positie van onze gemeente in de regio. De bereikbaarheid van onze gemeente blijft een belangrijk thema. Verder zorgen we in de buitenruimte ervoor dat het veilig blijft en wordt ingezet op een goed onderhouden openbare ruimte.

 

De ombuigingen zijn een combinatie van praktische keuzes waar het kan, het bijstellen van het ambitieniveau en het verhogen van de inkomsten. De lange termijnvisie blijft voorop staan. De uitgaven in dit domein zijn zichtbaar in de openbare ruimte. In 2021 ronden we de voorbereiding van de invoering van de omgevingswet af.

 

Domein 3

Bestaat uit veiligheid, algemeen bestuur, dienstverlening en financiën. Een veilige gemeente, goed bestuur, adequate informatievoorziening, in de dienstverlening de inwoner centraal stellen, optimaal bedienen tegen zo laag mogelijke kosten, transparante besluitvorming, inwonersinitiatieven/ -participatie en een compacte, wendbare, toegankelijke en omgevingsgerichte ambtelijke organisatie. De budgetten van veiligheid en handhaving zijn in stand gehouden en er wordt geïnvesteerd in informatievoorziening en digitale systemen ten behoeve van de besluitvorming.

 

In dit domein zijn de ombuigingen een combinatie van efficiency maatregelen in de organisatie (verminderen personele kosten en herbezien plannen gemeentehuis) en het verhogen van de inkomsten. De efficiency maatregelen in de organisatie worden op een dusdanige wijze uitgevoerd dat onze ambitie voor een toekomstgerichte organisatie overeind blijft.

Uiteenzetting van de financiële positie

Conclusie financiële positie

Bij de behandeling van de begroting 2020 in oktober 2019 werd aangegeven dat het financieel meerjarenperspectief ongunstig was. Om dit om te buigen naar een financieel solide begroting voor de toekomst hebben we samen met verschillende partners gekeken naar mogelijkheden om te komen tot een structureel sluitende meerjarenraming. In de kaderbrief van juli 2020 is een tussenstand gegeven en nu presenteren we de begroting 2021 en de meerjarenraming 2022 tot en met 2024.

 

De resultaten van de begroting 2021 - 2024 zijn:

  • De begroting 2022 - 2024 is structureel sluitend.
  • De aanvullingen op de begroting conform het raadsvoorstel zijn verwerkt te weten: de uitkomsten van de septembercirculaire 2020, de extra lasten van de openeinderegeling jeugdzorg en de rijksbijdrage voor bijstandsuitkeringen.
  • Daarentegen is het voornemen om een tijdelijke bestemmingsreserve COVID-19 in te stellen teruggedraaid. 
  •  De financiële effecten van de vastgestelde amendementen uit de begrotingsraad van 2 november zijn verwerkt. In de tabel bij de financiële resultaten 2021 - 2024 zijn deze effecten opgenomen.
  • De financiële indicatoren zoals structurele begrotingsresultaten en grondexploitatie zijn voldoende robuust.
  • Vanuit het uitgangspunt, incidentele kosten dekken we incidenteel, wordt een bedrag aan de algemene reserve onttrokken. Deze werkwijze gaan we bespreken met de auditcommissie waarbij we kijken naar het robuuster maken van de begroting op dit punt met inachtneming van de eisen die de toezichthouder stelt.
  • De schuldenpositie en daarmee de verhouding tussen eigen en vreemd vermogen scoren minder goed. Deze ontwikkeling gaan we doornemen in de auditcommissie.
  • Er is herverdeling voorzien van de algemene uitkering vanaf 2022. Deze herverdeling zou een nadelig structureel effect kunnen hebben vanaf 2022 tussen de 1 en 2 miljoen euro.

 

In dit hoofdstuk is de financiële context op hoofdlijnen toegelicht. Daarnaast komen de financiële ontwikkelingen ten opzichte van de begroting 2020 - 2023 aan de orde. Vervolgens de lokale heffingen/woonlasten, algemene reserve, investeringen en waar komt het geld vandaan en waar wordt het aan besteed?

 

Financiële resultaten 2021 - 2024

In onderstaande tabel zijn de financiële resultaten opgenomen voor de jaren 2021 tot en met 2024. Hierin is verwerkt de genomen besluiten door de raad op 2 november 2020.

 

Bedragen x €1.000
Exploitatie Begroting 2021 Raming 2022 Raming 2023 Raming 2024
Lasten 95.917 91.800 89.855 89.879
Baten 91.784 90.075 90.971 91.408
Saldo van lasten en baten (+ = tekort en - = overschot) 4.133 1.725 -1.115 -1.529
Onttrekkingen 6.460 2.072 798 612
Stortingen 3.099 0 0 0
Saldo van inzet van reserves -3.361 -2.072 -798 -612

Financiële effecten amendementen

In onderstaande tabel zijn de financiële effecten opgenomen van de amendementen uit de begrotingsraad van 2 november 2020.

 

Vastgestelde amendementen (bedragen x 1.000 euro  en - = voordeel en +  = nadeel)
Domein 2021 2022 2023 2024
1 4a. coördinator CJG   30 30 30
1 7a. Tympaan de Baat   90 90 90
1 7b. Servicepunten 65 65 65 65
  Totaal Domein 1 65 185 185 185
2 10a. Toeristenbelasting -166 -93 -93 -93
2 18a. Kunst en Cultuur 27 27 27 27
2 20.  "Andere keuze ombuiging" Economie en toerisme -30 -30 -30 -30
2 21. Woonforensenbelasting -46 -46 -46 -46
  Totaal Domein 2 -215 -142 -142 -142
 3 2a. Taakstelling apparaatskosten -250 -500 -550 -600
 3 3a. 'Beperking verhoging OZB bedrijven i.v.m. Corona' 1.000 300    
  Totaal Domein 3 750 -200 -550 -600
  Totaal financiële effecten amendementen 600 -157 -507 -557

 

 

Aansluiting ten opzichte van de begroting 2020 - 2023

De ontwikkelingen ten opzichte van de begroting 2020 - 2023 is hieronder vermeld en toegelicht.

 

Begrotingsontwikkeling (bedragen x 1.000 euro en - = voordeel en +  = nadeel)
    2021 2022 2023 2024
A Startpositie begroting 2020 - 2023 -1.060 830 510 1.045
B Raadsbesluiten (tot en met juli 2020) 3.618 2.684 2.363 2.374
  Subtotaal 2.558 3.514 2.873 3.419
  Nieuwe ontwikkelingen:        
C Autonoom 1.783 1.023 805 475
D Beleidsontwikkelingen 1.397 1.833 1.363 1.295
E Ombuigingen (incl. amendementen) -3.645 -5.753 -6.751 -7.311
F Inzet reserves  -1.320 -966 -205 -19
G Afrondingsverschillen -1 2 2 0
H Begrotingsresultaat 772 -347 -1.913 -2.141

 

Toelichting:

A. Startpositie begroting 2020 - 2023

In oktober 2019 heeft de raad de begroting 2020 - 2023 vastgesteld. Hierin werd uitgegaan van een begrotingsoverschot van 1.060.000 euro in 2021 aflopend naar een tekort van 1.045.000 euro in 2024. Deze resultaten hebben we nogmaals gepresenteerd in  de Kaderbrief 2021.

 

B. Raadsbesluiten

In de periode oktober 2019 tot en met juli 2020 zijn diverse raadsbesluiten genomen met financiële gevolgen. Voorbeelden hiervan zijn het beleidsplan openbare verlichting 2020 - 2024, het beleidsplan kunstwerken 2020 - 2024, revitaliseren van de brandweerkazernes en de eerste bestuursrapportage 2020. In de financiële begroting is een specificatie opgenomen.

 

C. Autonoom

In de begroting 2021 - 2024 is rekening gehouden met een stijging van de prijzen, lonen, bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen, volumeontwikkelingen, hogere rijksbijdragen e.d. Een specificatie hiervan is opgenomen in de financiële begroting.

 

D. Beleidsontwikkelingen

Voor beleidsontwikkelingen is rekening gehouden met 1.397.000 euro in 2021 aflopend naar 1.295.000 euro in 2024. Hieronder is een overzicht opgenomen van deze beleidsontwikkelingen die verder zijn toegelicht in de drie domeinen. De beleidsontwikkelingen rondom de maatschappelijke effectmeting (nr. 6) en het gemeentehuis (nr. 18) zijn betrokken bij de ombuigingen.

 

Beleidsontwikkelingen (bedragen x 1.000 euro en - = voordeel en +  = nadeel)
Nr. Omschrijving 2021 2022 2023 2024
  Domein 1 Sociaal domein        
1 Leerwerkplaats 65      
2 Wet inburgering 62 137 150 150
3 Onderwijshuisvesting 88 26 26 26
4 Inclusieagenda 10      
5 Dementievriendelijke gemeente     -40 -40
6 Maatschappelijke effectmeting       25
  Domein  2 Economie, wonen en fysieke leefomgeving        
7 Bestrijding Japanse Duizendknoop 15 15 15 15
8 Opstellen kerkenvisie 25      
9 Uitvoering transitie-ontwerp elektriciteit 40 75 75 75
10 Voortgang proces lood in de bodem 35      
11 Handhaving bestemmingsplan Plassengebied 260 260 260 260
12 Experiment van Groot naar Beter -10 -10 -10 -10
13 Implementatie Omgevingswet 140 45    
14 Opstellen Omgevingsvisie en -plan 50 55 160 50
15 Beheer Digitaal Stelsel Omgevingswet 30 30 30 30
16 Invoeren Wet kwaliteitsborging   100    
  Domein 3 Veiligheid, bestuur, dienstverlening en financiën        
17 Ontwikkelingen dienstverlening en digitalisering 396 509 106 123
18 Gemeentehuis   500 500 500
19 Digitaliseren besluitvorming 100 25 25 25
20 Invoeren rechtsmatigheidsverklaring door het college 25      
21 Contentmanager 66 66 66 66
D Totaal beleidsontwikkelingen 1.397 1.833 1.363 1.295

 

E. Ombuigingen

De ombuigingen lopen op van 3.645.000 euro in 2021 naar 7.311.000 euro in 2024. Deze ombuigingen zijn toegelicht in de drie domeinen. Daarnaast zijn alle ombuigingen gebundeld op een centrale plek in de begroting, te weten de paragraaf ombuigingen. Dit draagt bij aan een goede informatievoorziening over deze onderwerpen en maakt de informatie inzichtelijk. Klik hier

 

F. Inzet reserves

Diverse incidentele lasten en baten vanuit de raadsbesluiten, beleidsontwikkelingen en ombuigingen zijn verrekend met de reserves om inzicht te krijgen in de structurele begrotingsresultaten.

 

G. Afrondingsverschillen

Betreft beperkte afrondingsverschillen.

 

H. Begrotingsresultaat 2021 - 2024

Dit zijn de begrotingsresultaten van de drie domeinen.

Incidenteel en structureel begrotingsresultaat 2021

Het onderscheid tussen structurele en incidentele resultaten is van belang voor het inzicht in de financiële positie van de gemeente. In het algemeen geldt dat de gemeente structurele taken uitvoert en daarvoor structurele lasten raamt in de begroting. Structurele lasten en baten zijn de regel, incidentele lasten en baten zijn de uitzondering. Uit onderstaand overzicht blijkt dat per saldo 2.692.000 euro incidenteel effect in 2021 is geraamd. Vervolgens is dit effect verrekend met de inzet van reserves.

 

Incidenteel en structureel resultaat 2021 (bedragen x 1.000 euro)
  Incidenteel Structureel Totaal
Lasten 4.392 91.525 95.917
Baten 1.700 90.084 91.784
Saldo van lasten en baten 2.692 1.441 4.133
Saldo van inzet reserves -2.692 -669 -3.361
Resultaat  0 772 772

 

De financiële begroting bevat een overzicht van incidentele baten en lasten, met vermelding van de onderwerpen en de bedragen. Dit is grotendeels gebaseerd op diverse eerdere raadsbesluiten.

Lokale heffingen en woonlasten

De lokale heffingen vormen een belangrijk onderdeel van de inkomsten van onze gemeente en zijn een onderdeel van het gemeentelijk beleid.

 

In onderstaand overzicht zijn de tarieven voor 2020 en 2021 opgenomen voor een meerpersoonshuishouden.

De kosten voor afval zijn toegenomen door een nieuw verwerkingscontract voor gft en restafval met Afvalverwijdering Utrecht (AVU). De kostenstijging wordt veroorzaakt door een schaarse verwerkingscapaciteit en de te betalen verbrandingsbelasting die het Rijk in 2020 heeft ingevoerd om recycling te stimuleren. Hierdoor stijgt het tarief van de afvalstoffenheffing meer dan met het inflatiepercentage. Dit geldt voor alle 21 deelnemende gemeenten in de provincie Utrecht.

Ontwikkeling algemene reserve

De algemene reserve is een buffer voor de instandhouding van de weerstandscapaciteit en voor het opvangen van incidentele kosten. Deze reserve wordt vooral gevoed door rekeningresultaten en winsten uit de grondexploitaties. De verwachting is dat vanaf 2022 de algemene reserve uitsluitend wordt gevoed door rekeningresultaten door de afloop van grondexploitaties.

 

Bij onderstaande grafiek is het van belang om te vermelden dat ten aanzien van de algemene reserve een ondergrens is bepaald van 10 miljoen euro.

 

Investeringen

Onder investeringen wordt verstaan het vastleggen van vermogen in objecten waarvan het nut zich over meerdere jaren uitstrekt. De investeringen worden op de balans verantwoord. De lasten voortvloeiende uit de investeringen, zoals onderhoud, afschrijvingen, toegerekende rente, verzekeringen, behoren tot de jaarlijkse exploitatielasten. Voorbeelden van investeringen zijn de aanleg van een weg, riool of de aanschaf van lichtmasten. 

 

Voor 2021 is rekening gehouden met 11.568.000 euro aan investeringen. De verdeling hiervan naar beleidsonderwerpen is hieronder vermeld.

 

Onderwerp Investeringsbudget x  1.000 euro
1. Bedrijfsmiddelen - automatisering 615
2.  Bedrijfsmiddelen - voertuigen en materialen 58
3. Openbaar groen en (open lucht) recreatie 1.150
4. Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) 9.545
5. Riolering 200
Totaal 11.568

 

In de financiële begroting zijn deze investeringen toegelicht.

Waar komt het geld vandaan?

Voor het uitvoeren van taken ontvangt de gemeente van verschillende bronnen middelen. De inkomsten zijn 98,2 miljoen euro. Hiervan komt 63% van het Rijk in de vorm van de algemene uitkering en doeluitkeringen. De overige 37% heeft betrekking op lokale heffingen, de inzet van reserves en overige opbrengsten. Tegenover de opbrengsten staan 99 miljoen euro aan bestedingen. Hierdoor ontstaat een tekort van 772.000 euro voor 2021.

 

 

Rijk

We ontvangen  54,8 miljoen euro van de Rijksoverheid uit het gemeentefonds. Deze raming is gebaseerd op de septembercirculaire gemeentefonds 2020.  De Rijksoverheid informeert de gemeenten via circulaires in mei, september en december over de omvang en de verdeling van het gemeentefonds.

Naast de algemene uitkering ontvangen we 7,9 miljoen euro aan doeluitkeringen voor het uitvoeren van specifieke taken van het Rijk, zoals bijstandsuitkeringen.

 

Heffingen

Onder de retributies, leges en overige belastingen vallen de opbrengsten voor het verstrekken van paspoorten, rijbewijzen en omgevingsvergunningen en voor het ophalen van afval en het gebruik van het riool.

 

Reserves

Hier is de inzet van de reserves als het volledige bedrag aan onttrekkingen (baten) gepresenteerd. Hier staat tegenover dat er ook voor 3,0 miljoen euro aan de reserves wordt toegevoegd (lasten). Per saldo is de inzet van de reserves 3,4 miljoen euro.

 

Overig

Onder de overige middelen vallen inkomsten zoals huren van maatschappelijk vastgoed, dividend en bijdragen van andere gemeenten of van een provincie.

Waar wordt het geld aan besteed?

De gemeente voert diverse taken uit zoals onderhoud aan wegen, het verstrekken van bijstandsuitkeringen, jeugdzorg, het verstrekken van een paspoort, het beheer van sportvelden en de brandweerzorg. De bestedingen van 99 miljoen euro  ten behoeve van deze taken zijn verdeeld over drie domeinen. 

 

 

 

Kerngegevens

Kerngegevens 2017 - 2021

  2017 2018 2019 2020 2021
Inwoners:          
Aantal per 1 januari 42.763 43.620 44.059 44.456 44.760
Levend geboren kinderen 366 375 387 380 370
Overledenen -308 -393 -374 -406 -430
Vestiging in de gemeente 2.616 2.265 2.147 2.100 2.100
Vertrek uit de gemeente -1.817 -1.808 -1.763 -1.770 -1.800
Aantal per 31 december 43.620 44.059 44.456 44.760 45.000
Percentage bevolking in de leeftijd 0 tot en met 19 jaar 22,9% 22,6% 22,3% 22,0% 21,7%
           
Woningen:          
Aantal per 1 januari 17.786 18.145 18.332 18.517 18.650
Nieuwbouw 360 186 188 150 100
Overige toevoegingen zoals splitsing, verbouw of verandering van gebruiksfunctie 38 40 20 0 0
Sloop en overige verminderingen zoals samenvoeging of verandering van de gebruiksfunctie -39 -39 -23 -17 0
Aantal per 31 december 18.145 18.332 18.517 18.650 18.750
           
Huishoudens:          
Eenpersoonshuishoudens 5.390 5.532 5.701 5.730 5.750
Meerpersoonshuishoudens zonder thuiswonende kinderen 5.703 5.934 5.984 6.020 6.070
Meerpersoonshuishoudens met thuiswonende kinderen 7.038 7.125 7.200 7.250 7.280
Totaal 18.131 18.591 18.885 19.000 19.100
           
Economische structuur:          
Aantal vestigingen van bedrijven 4.850 5.180 5.420 5.420 5.420
Aantal banen (fulltimers, parttimers en uitzendkrachten)  16.740 17.670 18.160 18.160 18.160