Meer
Publicatiedatum: 21-10-2020

Inhoud

1e bestuursrapportage 2020

Inhoud

Bestuurlijke aanbieding

Voor u ligt de eerste bestuursrapportage over het begrotingsjaar 2020, waarvan we nu al kunnen zeggen dat het een zeer bijzonder (begrotings)jaar is vanwege de Corona-crisis. Deze crisis heeft dusdanig grote maatschappelijke, sociale en economische gevolgen dat het niet mogelijk is om de effecten hiervan goed in te schatten. We moeten ons realiseren dat we leven in tijden van buitengewone onzekerheden, zoals het stappenplan dat er nu ligt om langzaam de samenleving meer open te stellen pas zeker is als de grafieken van besmettingen en IC opnames dat aan kunnen. De onzekerheid van dit alles voor het komende jaar en het perspectief op de jaren erna is groot.

Onze financiële situatie noopt tot waakzaamheid en (bij)sturen waar dat kan. In deze bestuursrapportage maken we, met de kennis van nu, zo goed mogelijk inzichtelijk wat we weten en welke maatregelen we treffen. Onze structurele begroting moeten we weer sluitend zien te krijgen en de algemene reserve zit in een dalende trend. Normaal gesproken nemen we weinig afwijkingen op in de 1e bestuursrapportage aangezien het jaar nog maar net opgang is en er ruimte is om bij te sturen. Dit jaar is dat anders voor met name het sociaal domein. De tekorten die in de jaarrekening worden gepresenteerd lopen door in 2020. Deze zijn verwerkt. Dit jaar hebben we wel extra kritisch gekeken naar posten die doorschuiven uit 2019. Zoveel als mogelijk hebben we dit laten vervallen, waar dat niet mogelijk/wenselijk was hebben we dit in de toelichting aangegeven. Dit om zoveel mogelijk de aanspraken op de algemene reserve te verkleinen.

De bestuursrapportage fungeert als een bijsturingsinstrument en wordt er uitsluitend een toelichting gegeven bij acties die als knelpunt worden aangeduid. Naar aanleiding van de auditcommissie van 22 januari 2020 is er verder gekeken om te komen tot een invulling van de bestuursrapportage die meer in uw informatiebehoefte voorziet. Daar zijn we mee gestart maar dit is ook een doorlopend verbeterproces dat we in 2020 willen voortzetten.

Wij stellen u voor de Programmabegroting 2020 te wijzigen, zoals aangegeven in deze eerste bestuursrapportage. De mutaties met een structureel karakter zijn opgenomen in het financieel meerjarenperspectief in de Kaderbrief 2021 en worden verwerkt in de Programmabegroting 2021.

Ik kijk er naar uit om dit met u als Raad te bespreken, ook voor dit onderwerp geldt, meer dan ooit, we moeten het samen doen.

Namens het college van burgemeester en wethouders,
Alberta Schuurs, wethouder Financiën

Beleidsmatige hoofdlijnen

Graag nemen wij u mee in de beleidsmatige voortgang van de Programmabegroting 2020. Alvorens in te gaan op de specifieke acties uit de begroting maken wij u deelgenoot van de resultaten in de eerste 3 maanden van dit jaar binnen de drie domeinen waarbij we in maart direct te maken kregen met de gevolgen van de Corona-crisis.

Gevolgen van de Corona-crisis
Sinds maart zitten we volop in een crisis die zijn weerga niet kent. Via extra informatienota’s hebben we u op de hoogte gehouden van de maatregelen, acties en gevolgen van deze crisis. In deze bestuursrapportage doen we verslag van de financiële gevolgen die het tot nu toe al heeft gehad en van de verwachtingen die we hebben voor de rest van het jaar. Deze verwachtingen gaan gepaard met veel onzekerheden die we continu zullen monitoren en u bij de tweede bestuursrapportage weer inzicht in geven. In de volgende paragraaf komen de financiële gevolgen aan de orde.

Domein 1 - Sociaal domein
Het sociaal domein ondervindt meerdere gevolgen door de Corona-crisis, concreet is dat in de afgelopen periode:

  • Met alle ketenpartners is contact onderhouden over de gevolgen van deze crisis
  • Er is een 24-uurs kinderopvang geregeld
  • De Voedselbank heeft een extra subsidie gekregen van 10.000 euro
  • Met de zorgaanbieders zijn afspraken gemaakt over de facturering bij het leveren van:

o Andere zorg dan contractueel afgesproken (bijv.: dagbesteding via de telefoon)
o Indien er minder zorg dan contractueel afgesproken wordt afgenomen (bijvoorbeeld in geval van de regiotaxi of het leerlingenvervoer)

  • Het Rijk heeft besloten dat het CAK twee maanden geen eigen bijdrage zal innen
  • In het beleidsveld Sport zijn de ingevoerde beleidslijnen met betrokkenen gecommuniceerd
  • Voor ondersteuning van onze zelfstandigen wordt de TOZO-regeling uitgevoerd door de gemeente Utrecht. Hiervoor worden wij volledig gecompenseerd door het Rijk voor een bedrag van 7,1 miljoen euro
  • Next level, het re-integratie project van het Werkcentrum met tien moeilijk leerbare statushouders, is voortijdig gestopt, andere plaatsingen zijn ook gestopt
  • Het oprichten van een regionaal werkcentrum in samenwerking met de arbeidsmarktregio

Al deze genoemde punten hebben invloed op de rest van 2020.

Daarnaast zijn er gevolgen die misschien nog dit jaar maar heel waarschijnlijk vanaf volgend jaar merkbaar zullen worden:

  • Gevolgen voor de aanbieders van jeugdhulp en Wmo
  • Jeugd onderwijs- en ontwikkelachterstanden
  • Inzet GGD
  • Culturele instellingen die in de problemen komen
  • Een toename van de werkloosheid

Domein 2 - Economie, wonen en fysieke leefomgeving
Ook binnen domein 2 zijn de gevolgen van de Corona-crisis merkbaar in de afgelopen periode:

  • De informatieverstrekking naar en het afstemmen met ondernemers legde extra druk op de werkzaamheden van de accountmanager economie
  • Bij de afvalbrengstations wordt meer afval aangeleverd
  • Inspecties voor het riool worden dit jaar niet meer gedaan
  • Sluiten sportaccommodaties en beschermende maatregelen treffen op de sportlocaties

Al deze genoemde punten hebben invloed op de rest van 2020.

Daarnaast zijn er gevolgen die misschien nog dit jaar maar heel waarschijnlijk vanaf volgend jaar merkbaar zullen worden:

  • Voor wegen is groot onderhoud gepland en wordt verwacht dat dit vertraagd wordt met het risico dat als projecten voor wegrenovatie worden uitgesteld er in de tussentijd meer geld nodig is voor onderhoud. De P. Joostenlaan is in voorbereiding en wordt naar verwachting in de periode augustus tot december uitgevoerd. De voorbereiding van de Ringdijk 2e bedijking loopt vertraging op. Het optimale scenario is een start na de winter 2020/2021, maar kan wellicht ook eerder. De weg wordt in 2021 opgeleverd.
  • De verwachting is dat in de sport- en cultuursector er financiële uitdagingen ontstaan (o.a. sportverenigingen) als gedurende lange tijd verenigingen en instellingen gesloten moeten blijven.
  • Er zijn minder inkomsten degeneratievergoeding glasvezel door problemen met de voortgang van de aanleg
  • Onzekerheid banen ontwikkeling, recreatie, toeristenbelasting, legesinkomsten bouwaanvragen

Domein 3 - Veiligheid, bestuur, dienstverlening en financiën
Voor domein 3 zijn in de afgelopen periode de volgende onderwerpen aan de orde geweest en ook (voorlopig) blijven:

  • Meer integrale veiligheid, vertalen landelijke maatregelen naar DRV
  • Vanwege de beleidsmaatregelen rondom Corona is er meer handhaving nodig
  • En ook meer specifieke communicatie
  • Uitstel van innen belastingen
  • Meer ICT-werkzaamheden in verband met thuiswerken

De rest van het jaar zijn de volgende punten waarschijnlijk merkbaar:

  • Mogelijk wordt een deel van het uitstel aan belastingen niet meer geïnd in geval van faillissementen
  • Mogelijk meer kwijtschelding van de OZB

De financiële gevolgen die we nu al kennen komen terug in de financiële samenvatting (zie verder).

 

Uitwerking auditcommissie 22 januari 2020
In de auditcommissie is de opzet van de bestuursrapportage besproken. De hieruit voorgekomen aandachtspunten zijn deels toegepast in deze 1e bestuursrapportage en worden ook verder uitgewerkt in de 2e bestuursrapportage: 

  • Bestuursrapportage korter en bondiger in 2020;
  • De eerste ‘18 pagina’s’ zijn wezenlijk voor bestuurlijke behandeling, de rest kan in de bijlage;
  • Focus op de knelpunten: korte verklaring met hoe is het gekomen, hoe wordt het opgelost en welk tijdpad is eraan gekoppeld;
  • Status van de acties graag met kleuren aangeven;
  • Als zaken op schema zijn hoeft dit niet in de bestuursrapportage opgenomen te worden;
  • Juiste definitie(s) met betrekking tot de status formuleren;
  • Stand van zaken;
  • Voorstel voor onderwerpen;
  • Financiële ontwikkelingen;
  • Een doorkijk naar het meerjarige begrotingsresultaat en de meerjarige voorzieningen.

Top-3 aandachtspunten binnen de reguliere beleidsuitvoering
Los van mogelijke ingrijpende beleidsmatige (en ook financiële) effecten ten gevolge van de Corona-crisis willen wij u een Top-3 aandachtspunten presenteren die in deze bestuursrapportage apert naar voren komen.

1 Sociaal Domein
Het sociaal domein stelt in deze bestuursrapportage een bijstelling voor de begroting 2020 voor. Deze bijstelling draagt bij aan het te verwachten begrotingstekort voor 2020. Financieel wordt dit in het volgende hoofdstuk nader toegelicht. Op basis van de eerder genomen administratieve maatregelen, hebben we nu tijdig een volledig en juist beeld van het verloop van de budgetten. Dat inzicht geeft aanleiding om de begroting 2020 op onderdelen bij te stellen.

In 2020 werken wij verder aan de eerder beschreven beheersmaatregelen (informatienota 28 januari 2020). Maatregelen die wij in 2020 nemen zijn onder andere de organisatie en werkwijze van de toegang door:

  • het aanpassen van verordeningen en beleidsregels
  • het verminderen van personele wisselingen (omzetten van inhuur naar dienstverbanden)
  • het verhogen van de professionaliteit
  • het meer lean maken van processen

Dit doen wij om onze inwoners de zorg te bieden die nodig is, en daarbij - zoals de transformatie van ons vraagt - in te zetten op zo licht als mogelijke ondersteuning.

2 Informatie en Communicatie (ICT)
Corona
Door de situatie die is ontstaan door de uitbraak van het Corona virus zijn en worden prioriteiten verschoven. Microsoft Teams is versneld geïmplementeerd en er hebben diverse (onverwachte) werkzaamheden plaatsgevonden. Het realiseren van meer dan 100 thuiswerk toegangsmogelijkheden en het uitgeven van een grote hoeveelheid aan mobiele telefoons is in zeer korte tijd gerealiseerd. Dit is voorspoedig opgepakt en uitgevoerd waardoor het thuiswerken nu op grote schaal plaatsvindt. Ten tijde van deze bestuursrapportage is de zogenoemde intelligente Lock-down ten aanzien van het thuiswerken nog geheel van kracht, voor zover nu bekend in ieder geval tot september. In de komende periode wordt bezien wat hiervan de effecten zijn op de jaarplanning en de financiën van I&A.

Ontwikkelingen ICT
Vanuit de vastgestelde Visie op Informatievoorziening is eind 2019 gewerkt aan het opstellen van een Doelarchitectuur ICT (ook wel automatiseringsbeleid genoemd). Deze Doelarchitectuur ICT is in maart 2020 vastgesteld door het college van B&W. Met de uitvoering van de Doelarchitectuur ICT maken we in de komende jaren, op veel onderdelen van de ICT Infrastructuur, grote en complexe wijzigingen door. Deze wijzigingen hebben een effect op de structurele -, jaarlijks terugkerende kosten en investeringsbedragen. Bij de 2de bestuursrapportage 2020, in de uitgebreide ICT-rapportage, maken we de eerste stappen in de benodigde financiële omslag.

Telefonie
Het project Telefonie dat in januari 2020 van start is gegaan, verloopt niet naar tevredenheid van zowel gemeente De Ronde Venen als andere deelnemende gemeenten. Medio maart heeft de VNG de opdrachtnemer formeel in gebreke gesteld. Gemeente De Ronde Venen is zich eveneens juridisch aan het beraden op het vervolg van dit project. De beoogde financiële vertaling en eventuele financiële bijstelling komt daarom in de 2de bestuursrapportage 2020 aan de orde.

3 Wonen
In maart is de ruimtelijke verkenning Wonen vastgesteld, daarmee heeft de gemeente de ambitie uitgesproken om in de periode tot 2040 4.800 woningen te bouwen. De RV wonen biedt instrumenten en een strategie om te voldoen aan deze woningbouwbehoefte. Dit vraagt om een daadkrachtige houding van onze organisatie, met name door de grote schaarste op de woningmarkt. We werken volop aan het uitwerken van deze koers en strategische inzet op gewenste woningbouwlocaties. Dit doen wij nauw samen met woningcorporatie GroenWest om tot 2040 zo’n 1.400 sociale huurwoningen te realiseren. Om onze woningbouwambitie mogelijk te maken is het van groot belang dat we nauw betrokken blijven bij de totstandkoming van de POVI (Provinciale Omgevingsvisie) en het REP (Ruimtelijk Economisch Programma). In het kader van deze trajecten blijven we aandacht vragen voor onze woningbouwopgave. De Corona-crisis vertraagt de doorlooptijden van projecten. Toch wordt er doorgebouwd, bouwers zitten namelijk aan het einde van de bouwketen. Ontwikkelaars staan aan het begin en voelen de eerste effecten van deze crisis door behoedzaamheid bij beleggers en investeerders. Ondanks deze signalen is terughoudendheid voor onze organisatie geen optie, de woningnood is niet ineens voorbij. Om die reden blijven wij ons inzetten om de ontwikkelketen op gang te houden.

Voortgang acties uit de Programmabegroting 2020
Vanuit beleidsmatig perspectief ligt de voortgang en realisatie van 93% van de acties op schema of zijn reeds afgerond/ vervallen (95 acties van de 102). Mogelijk dat van de acties op schema dit later in het jaar door de Corona crisis anders kan zijn.

De volgende 7 acties (7%) zijn reeds afgerond/ vervallen:

  • Aanbesteden regiotaxi voor periode 2020-2023 (1.01.1)
  • Actieplan 55+ uitvoeren (1.01.6) – [vervallen]
  • Regioaanpak huiselijk geweld en kindermishandeling uitvoeren (1.02.1)
  • Samen met de Provincie Utrecht en aanliggende gemeenten lobbyen voor het aan banden leggen van verkeersintensiteit verhogende rijksmaatregelen (2.05.7)
  • Bewoners stimuleren om hun tuinen te vergroenen (2.10.1)
  • Inwonerscontacten in beeld brengen, analyseren en verbeteren (3.03.2)
  • Betere ondersteuning bij bestuurlijke besluitvorming door gebruik data (3.10.2)
  • Bij 7 acties (7%) zien wij, ook door de Corona-situatie knelpunten, namelijk:

Bij 7 acties (7%) zien wij, ook door de Corona-situatie knelpunten, namelijk:

  • Opstellen gezondheidsnota (1.03.2)
    • Het opleveren van de gezondheidsnota in 2020 loopt achter op schema aangezien andere dossiers prioriteit hebben gekregen.
    • Maatregel(en): geen
  • Er worden twee inspiratiesessies georganiseerd ter bevordering van de samenwerking tussen Toerisme en Recreatie (T&R)-ondernemers in de gemeente (2.11.3)
    • In verband met de Corona-restricties is de eerste inspiratiesessie niet doorgegaan.
    • Maatregel(en): geen
  • De visie verblijfsrecreatie wordt uitgewerkt in één of meerdere toetsingskaders (2.11.4)
    • De raad is in februari 2020 geïnformeerd dat de visie verblijfsrecreatie is vertraagd. De uitwerking van de kwalitatieve toekomstbeelden in concrete beleidskaders vindt daardoor in 2021 plaats.
    • Maatregel(en): geen
  • Stilstaan bij 75 jaar bevrijding door dit groots te herdenken en te vieren (2.12.4)
    • In verband met de Corona-restricties kunnen de activiteiten rond 4 en 5 mei niet doorgaan.
    • Maatregel(en): de werkgroep zet zich in, samen met lokale media, om een alternatief programma te organiseren.
  • Evalueren financiële verordening (3.02.3)
    • Gelet op de huidige prioriteiten kan de financiële verordening niet in 2020 geëvalueerd worden.
    • Maatregel(en): de evaluatie wordt verschoven naar 2021.
  • Elk kind wordt in staat mee te doen aan de samenleving en kan een positieve bijdrage leveren aan de samenleving (3.11.2)
    • (A) In het kader van de kinderraad is een lespakket opgesteld. Een aantal scholen is aan de slag gegaan met de eerste paar lessen, waaronder een gastles. In verband met de Corona-restricties kan de dag van de Kinderraad (20 mei 2020) niet doorgaan.  (B) Begin dit jaar zijn twee nieuwe kinderburgemeesters geïnstalleerd. Door de corona crisis hebben de kinderburgemeester nog niet veel activiteiten kunnen doen.
    • Maatregel(en): (A) in samenspraak met de deelnemende scholen is besloten de Dag van de Kinderraad te verplaatsen naar volgend jaar. (B) Zij hebben wel een filmpje gemaakt voor alle kinderen in De Ronde Venen over de crisis en wat dit betekent voor kinderen.
  • Het oprichten van een fysiek inwonerpanel en van dit panel gebruik maken (3.11.3)
    • Deze actie ligt achter op schema.
    • Maatregel(en): in 2020 leggen wij de verordening (fysieke) inwonerpanels aan u voor. Bij instemming worden gelote inwonerpanels bij wijze van experiment mogelijk panel wordt dan later dit jaar tenminste een keer geraadpleegd.

Graag gaan wij met uw raad in gesprek over de voorgestelde maatregelen bij de knelpunten teneinde de beleidsdoelstellingen alsnog te behalen of anders te besluiten.

Financiële samenvatting

In deze bestuursrapportage is een actualisatie van de budgetten voor 2020 opgenomen. Op basis van de beschikbare informatie tot en met 29 april 2020 komen we met het voorstel om de budgetten te verhogen met ruim 3 miljoen euro na verrekening van 262.000 euro aan incidentele baten en lasten met de reserves. Hierdoor ontstaat een verwacht negatief begrotingsresultaat van ruim 1,9 miljoen euro waarvan wij voorstellen om dit - zonder compenserende maatregelen en/of (onverwachte) voordelen in de rest van het jaar - bij de jaarrekening te dekken uit de algemene reserve.

 

Corona
Vanwege de onbekende financiële effecten van de Corona-crisis is het niet mogelijk een zo nauwkeurig mogelijk beeld te schetsen van de financiële positie voor het boekjaar 2020. Tevens zijn er nog nadelen te verwachten in de uitvoering van met name de openeinde regelingen binnen het sociaal domein, de afvalverwerking, de onkruidbestrijding, het te ontvangen dividend en nog een aantal kleinere posten. Deze nadelen schatten wij nu in dat deze effect gaan hebben op het begrotingsresultaat 2020. In het najaar van 2020 komen wij bij u terug met de 2e Bestuursrapportage met een scherper beeld van onze financiën ten gevolge van de Corona-crisis. Hieronder de extra kosten die inmiddels gemaakt zijn of nog worden gemaakt. Dit is een tussenstand op basis van een inschatting in de uitvoering van de werkzaamheden. De in de tabel opgenomen activiteiten zijn nog niet compleet:

 

 

Domein

Activiteit(en)

Bedrag (€)

V/ N

1

Domein 1

Subsidie Voedselbank

10.000

N

2

Domein 1

Het CAK int 2 maanden geen eigen bijdrage (ca.)

25.000

N

3

Domein 2

Extra kosten afvalverwerking

155.000

N

4

Domein 3

Extra kosten bedrijfsvoering

120.000

N

5

Domein 3

Extra kosten handhaving en sandwichborden

8.500

N

   

Inschatting

318.500

N


De (ingeschatte) extra kosten zijn financieel verwerkt in deze bestuursrapportage. Het uitgangspunt is dat hiervoor compensatie vanuit het Rijk komt. Indien deze kosten worden gecompenseerd vloeit dit terug naar de algemene reserve;

Ad 3) In verband met het feit dat veel mensen thuis zijn door de Corona crisis, zijn de kosten voor afval sterk gestegen. De stijging bestaat uit extra kosten voor ophalen oud papier omdat de vrijwilligers daar mee zijn gestopt, en daarnaast meerkosten voor extra aanlevering op de afvalbrengstations van grof huishoudelijk afval en extra aangeboden huishoudelijk restafval. De verwachting is dat de kosten nog enige tijd doorlopen.

Ad 4) Er zijn inmiddels kosten gemaakt waar op basis van een inschatting is gemaakt voor de kosten in 2020. Gemaakte kosten zijn bijvoorbeeld: plastic schermen, stickers/ posters e.d., facilitair waaronder schoonmaak, desinfectie, catering, ook extra kosten voor I&A (server) vanwege de druk op het thuiswerken en communicatie.

 

Compensatie kosten Corona (VNG - stand 8 mei 2020)
De VNG ontvangt veel vragen over wanneer er meer duidelijkheid komt over de compensatie van verschillende kosten die gemeenten maken in verband met coronamaatregelen. De VNG is nog steeds bezig met inventarisatie hiervan en voert gelijktijdig hierover gesprekken met het Rijk. In eerdere ledenbrieven gaf de VNG aan dat er in het Bestuurlijk Overleg Financiële verhoudingen (BOFv) afspraken zijn gemaakt over de reële compensatie van kosten als gevolg van het Coronavirus. Die compensatie betreft zowel de inkomstenderving als de gemaakte kosten als gevolg van de maatregelen. De compensatiemogelijkheden worden momenteel uitgewerkt in een werkgroep waarin onder andere de ministeries van BZK en Financiën en de VNG in participeren. Ook worden er gesprekken gevoerd over de bevoorschotting vanuit het Rijk voor de maatregelen. In de maand mei zal meer duidelijkheid ontstaan en worden gemeenten in de meicirculaire geïnformeerd over (het proces van) de gesprekken over compensatie. Daarnaast is er overleg met het kabinet over het omgaan met het accres in het Gemeentefonds.

 

Top-3 financiële aandachtspunten binnen de reguliere beleidsuitvoering
Los van mogelijke ingrijpende financiële effecten ten gevolge van de Corona-crisis willen wij u naar aanleiding van de Top-3 de financiële aandachtspunten presenteren die in deze bestuursrapportage apert naar voren komen. Dat richt zich op 1 Sociaal Domein. Voor ICT wordt het financiële effect gepresenteerd bij de 2e Bestuursrapportage.

1 Sociaal Domein
Het sociaal domein heeft een nadelige budgetaanpassing van 2,5 miljoen euro. De werkelijke kosten en aantallen van de eerste twee maanden van 2020 laten wederom een stijging zien. Dat maakt dat een structurele bijstelling van de budgetten noodzakelijk is. Daarom stellen we de budgetten voor Jeugd, Wmo begeleiding en PGB’s nu bij naar het niveau van de Jaarrekening 2019.

De eerste twee maanden geven nog te weinig inzicht om de stijging in de kosten door te rekenen naar heel 2020. Daarnaast zijn de financiële gevolgen van de Corona crisis op de zorgkosten nog niet zichtbaar. De gevolgen kunnen financieel zowel positief als negatief uitvallen. Dit maakt dat een goede prognose over heel 2020 nog niet mogelijk is. Vandaar dat wij kiezen voor een bijstelling naar het niveau van de jaarrekening 2019. Wij blijven dit scherp monitoren en komen hier indien nodig in de tweede bestuursrapportage op terug. Daarnaast stellen wij de budgetten voor WSW en de inkooporganisatie bij vanwege hogere kosten.

Een recessie lijkt onafwendbaar. Dit zal leiden tot een instroom in de participatiewet. Op basis van de situatie van voor de corona crisis waren er geen financiële aanpassingen benodigd. We zien echter een instroom in april. Als het eerste steunpakket van de rijksoverheid is afgelopen is het aannemelijk dat de instroom zal toenemen. In het definitieve Buig budget zal rekening worden gehouden met de dan actuele conjuncturele situatie.

De (financiële) gevolgen van de structurele compenserende maatregelen om de stijging van de kosten het hoofd te bieden verwerken wij in de Begroting 2021.

 

2 Informatie en Communicatie (ICT)
De 3 onderdelen Corona, Ontwikkelingen ICT en Telefonie zijn beschreven als aandachtspunten binnen de reguliere beleidsuitvoering, deze kennen als vanzelfsprekend ook een financiële component. Voor de kosten ten gevolge van Corona, zie eerder, voor de kosten van de ontwikkelingen en telefonie wordt er in de 2e Bestuursrapportage op teruggekomen.

 

3 Wonen
Wonen is opgenomen als aandachtspunt binnen de Top-3 reguliere beleidsuitvoering en kent vanzelfsprekend ook een financiële component. Voor de ontwikkeling van de kosten wordt er in de 2e Bestuursrapportage op teruggekomen.

 

Financiële positie
In onderstaande tabel zijn de financiële effecten zichtbaar van deze bestuursrapportage voor de begroting 2020. Vervolgens zijn de effecten toegelicht op het begrotingsresultaat 2020 en de inzet van reserves (zie tabel op pagina 15). Hierbij is - = voordeel en + = nadeel.

Bedragen x €1.000
Financiën Begroting 2020 voor wijziging Wijziging 2020 Begroting 2020 na wijzigingen Mutatie 1e burap 2020 Begroting 2020 na 1e berap
Lasten 102.105 213 102.319 10.349 112.668
Baten 101.326 0 101.326 7.016 108.342
Gerealiseerd saldo van baten en lasten 779 213 993 3.333 4.326
Onttrekkingen 8.149 3.195 11.344 262 11.606
Stortingen 6.519 2.740 9.259 0 9.259
Mutaties reserves -1.630 -455 -2.085 -262 -2.347

Financiële analyse 1e bestuursrapportage 2020

Zoals hiervoor is aangegeven komen de financiële mutaties in deze 1e bestuursrapportage uit op een nadeel van 3.071.000 euro, waarmee het te verwachten begrotingsresultaat nu uitkomt op een tekort van 1.979.000 euro. De ontwikkelingen die dit resultaat veroorzaken zijn hieronder toegelicht.

 

Financiële effecten 1e bestuursrapportage 2020 op het begrotingsresultaat

(bedragen x € 1.000 en - = voordeel en + = nadeel)

Nr. Omschrijving 2020

 V / N

1

Kosten TOZO. Vanwege de rijksbijdrage budgetneutraal, zie 18

7.113 N
2 Jeugdzorg 1.500 N
3 Begeleid werk waaronder de WSW 450 N
4 Kosten ten gevolge Corona crisis 319 N
5 Persoonsgebonden budgetten 250 N
6 WMO Begeleiding 230 N
7 Afval 224 N
8 Onkruidbestrijding en groen 121 N
9 Dividend Vitens 115 N
10 Diversen < 10.000 euro 32 N
11 Onderhoud sportvelden Abcoude 40 N
12 Vastgoed 35 N
13 Inkoop zorg voor het sociaal domein 33 N
14 Diverse incidentele kosten (262.000 euro) zijn verrekend met de inzet van de algemene reserve, zie verder - -
15 Hogere opbrengst door een licentieovereenkomst voor displays -35 V
16 Lagere afschrijvingskosten -98 V
17 Lagere kosten door wegvallen 4e wethouder -146 V
18 Rijksbijdrage TOZO -7.113 V
  Totaal (afgerond)  3.070 N

 

Toelichting

1. Vanwege de Corona-crisis ontvangen zelfstandig ondernemers conform de Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandig Ondernemers (TOZO) financiële ondersteuning. De kosten hiervoor worden gecompenseerd door een rijksbijdrage. Deze rijksbijdrage is vermeld bij 18.
2. De zorgkosten voor de jeugd zijn in 2019 sterk gestegen. Er worden meer en intensievere trajecten uitgevoerd. Ook in 2020 zien we dat deze trend zich voortzet. Een bijstelling van 1,5 miljoen euro is nodig. Om te kunnen sturen op de jeugdbudgetten worden onder meer de volgende beheersmaatregelen uitgevoerd:

  • Het voeren van procesregie in alle jeugd casuïstiek zodat er vanaf het begin gestuurd kan worden op effectiviteit van de eventueel ingezette middelen. Door deze regie wordt zwaardere zorg voorkomen.
  • Inrichten van een samenwerkingsstructuur met de huisartsen, de praktijkondersteuner jeugd en de gemeente (Kernteam/team Samenleving), zodat gezamenlijk zicht is op de verwijzingen die worden gedaan.

3. In 2019 is een nieuw netwerk voor de sociale werkvoorzieningen in werking getreden. Deze organisaties hebben werkplekken voor de doelgroep of voeren de administratieve handelingen uit. De kosten voor deze structuur zijn hoger dan verwacht. Salarissen vallen hoger uit en detacheringsinkomsten vallen tegen. Voor 2020 is een bijstelling van het budget voor de sociale werkvoorzieningen benodigd van 450.000 euro.
4. Dit is een tussenstand op basis van een inschatting in de uitvoering van de werkzaamheden. Zie toelichting pagina 10.
5. Er wordt rekening gehouden met 250.000 euro aan hogere kosten voor persoonsgebonden budgetten. Hiervan heeft 180.000 euro betrekking op de jeugdzorg en 70.000 euro aan voorzieningen vanuit de Wmo.
6. De kosten voor Wmo-begeleiding zijn de afgelopen jaren gestegen. Deze trend zet door in 2020. Een bijstelling van 230.000 euro is benodigd om deze zorg te kunnen blijven leveren.
7. De verwachte kosten voor afval voor 2020 nemen toe met 224.000 vanwege de hogere tarieven voor afvalverwerking. In de begroting 2020 was een onttrekking uit de voorziening afval opgenomen van 95.000 euro maar deze voorziening is bij de Jaarrekening 2019 op “0” gekomen. Het volledige bedrag van 224.000 euro komt daarmee ten laste van de exploitatie 2020.
8. De kosten voor onkruidbestrijding nemen toe met 121.000 euro. Hiervan heeft 67.000 euro betrekking op hogere aanbestedingskosten, 35.000 euro op het bestrijden van de Japanse Duizendknoop en is 19.000 euro o.a. bestemd voor de groenvoorzieningen ten gevolge van areaaluitbreiding.
9. Over 2019 keert Vitens geen dividend uit om daarmee de kosten van verouderde waterleidingen te kunnen opvangen.
10. Diversen kleine budgetaanpassingen zorgen voor een nadeel van 32.000 euro.
11. De contractafspraken voor Sportpark Abcoude zijn 40.000 euro structureel hoger dan het budget in de begroting.
12. Diverse aanpassingen in de budgetten voor vastgoed zorgen voor een nadeel van 35.000 euro. Hierin is opgenomen de kosten voor het actualiseren van de meerjarige onderhoudsplanning.
13. De verwachte kosten voor de inkooporganisatie zijn 33.000 euro hoger dan begroot. Hierin is begrepen een afrekening van 10.000 euro over 2019.
14. Diverse incidentele kosten zijn verrekend met de inzet van de algemene reserve. Een overzicht hiervan is opgenomen bij 'Inzet reserves voor incidentele baten en lasten'.
15. Er is een nieuwe concessieovereenkomst gesloten met Event Support Holland voor de exploitatie van sandwichborden. Dit leidt tot een hogere structurele opbrengst per jaar.
16. De kosten van de jaarlijkse waardevermindering van uitgevoerde investeringen is geactualiseerd waardoor een voordeel van 98.000 euro ontstaat.
17. Door rekening te houden met drie in plaats van vier wethouders en actualiseren personele kosten wethouders in deze bestuursperiode ontstaat een voordeel van 146.000 euro.
18. Zie 1.

Inzet reserves voor incidentele baten en lasten

Door het uitvoeren van diverse incidentele acties neemt de inzet van de algemene reserve toe met 262.000 euro. De oorzaken hiervan zijn hierna vermeld. 

 

Effecten op de inzet van algemene reserve

(bedragen x € 1.000  en - = voordeel en + = nadeel)

Nr. Omschrijving 2020
1 Programma 5 - Verplaatsen voetbalkooi -36
  Sub-totaal programma 5 -36
2 Programma 6 - Luchtbehandeling en zonwering Piet Mondriaan gebouw -25
  Subtotaal programma 6 -25
3 Programma 8 - Actualisatie bestemmingsplannen -90
  Subtotaal programma 8 -90
4 Programma 9 - ICT -50
5 Programma 9  - Onderzoek gemeentehuis -61
  Subtotaal programma 9 -111
  Totaal (afgerond) -262

Toelichting op de inzet reserves voor incidentele baten en lasten

1. De voetbalkooi bij de Rondweg in Mijdrecht is verwijderd in 2019 en wordt in 2020 herplaatst in Mijdrecht noord, hiervoor is het resterende budget van 36.000 euro uit 2019 benodigd.
2. Voor het uitvoeren van het herstel luchtbehandeling en zonwering Piet Mondriaan gebouw was in de begroting 2019 25.000 euro beschikbaar gesteld. De uitvoering heeft niet in 2019 plaatsgevonden maar dat wordt 2020.
3. Onduidelijkheid over de kosten heeft ervoor gezorgd dat het onderzoek voor het Uitvoeringsplan Natuur en bijbehorende werkzaamheden tijdelijk zijn stilgelegd in 2019 voor het bestemmingsplan Plassengebied. Inmiddels zijn deze problemen opgelost en alle werkzaamheden weer hervat. Hierdoor is het resterende budget uit 2019 nodig in 2020.
4. In 2019 is er een voordeel ontstaan van 140.000 euro op het incidentele budget voor onder andere zaakgericht werken, informatiebeheerplan en digitale agenda. De uitvoering daarvan vindt gedeeltelijk plaats in 2020 waaronder informatiebeheer. Hiervoor is in 2020 nog 50.000 euro benodigd.
5. Voor onderzoek naar de toekomst van het gemeentehuis was in 2019 140.000 euro beschikbaar. De bestedingen zijn in 2019 61.000 euro lager uitgevallen dan begroot. Dit incidentele voordeel is in 2020 benodigd voor het verdere vervolg van het lopende onderzoek.

Ontwikkeling algemene reserve

In de onderstaande tabel is de ontwikkeling van de algemene reserve 2020 opgenomen. In de komende periode zullen er nog diverse raadsbesluiten plaatsvinden die een effect hebben op de ontwikkeling van de algemene reserve.

In de nota 'Reserves en voorzieningen 2020 - 2022 is de ondergrens van de algemene reserve bepaald op  10 miljoen euro. De onderstaande ontwikkeling van de algemene reserve laat zien dat we met de financiële mutaties van deze bestuursrapportage voor 2020 verwachten boven deze ondergrens te blijven. 

 

  Ontwikkeling algemene reserve 2020 (bedragen x € 1.000)  2020
1 Stand per 1 januari 22.589
2 Te bestemmen resultaat 2019 -669
3 Verschuiving tussen reserves 1* -3.293
4 Incidentele mutaties 2* -441
5 Mutaties 1e bestuursrapportage 2020 -262
6 Herziene prognose per 31 december 2020 exclusief resultaat 2020 (1 t/m 5) 17.924
7 Financieel resultaat na mutaties 1e bestuursrapportage 2020 -1.979
8  Stand na verwerking mutaties 1e bestuursrapportage en financieel resultaat 2020 15.945

 

  1. Hiervan heeft 2.740.000 euro betrekking op de in 2020 ingestelde bestemmingsreserve schoolgebouwen en 553.000 euro op verrekening precario Vitens . 
  2. Betreft incidentele inzet van de algemene reserve zoals aangegeven in de begroting 2020 aangevuld met overige raadsbesluiten.

Bijstellen capaciteitskosten 2020

Capaciteitskosten zijn de kosten die de organisatie maakt aan salarissen, sociale lasten en inhuur. In deze rapportage zijn binnen de programma's verschuivingen verwerkt van de categorie 'goederen en diensten' naar de categorie 'inhuur'. Er is geen sprake van gewijzigde plannen maar de budgetten moeten beter gelabeld worden om een goede budgetbewaking te kunnen uitvoeren. Deze verschuivingen (technische mutaties) hebben geen effect op het financieel begrotingsresultaat 2020. Echter werkt dit wel door in het totaal van de capaciteitskosten dat met 610.000 euro toeneemt waar de materiële kosten met 610.000 afnemen. De mutaties zijn weergegeven in onderstaande tabel. Dit is ook gedaan bij de 2e Bestuursrapportage 2019. Bij de Begroting 2021 zal het correct verwerkt worden zodat verdere correcties niet meer nodig zijn.

Er resteert weinig ruimte binnen de capaciteitskosten. De organisatie slaagt er goed in vacatures in te vullen, daarmee is de resterende vacatureruimte echter minimaal. Daarom wordt, voordat nieuwe vacatures worden uitgezet of inhuur verlengd wordt of aangetrokken, een dekkingsvoorstel gemaakt. Deze wordt eerst aan de directie aangeboden daarna aan het college. Op deze wijze maken we expliciet de keuze wat wel of niet te doen en sturen we strak op de capaciteitskosten.

Bedragen x €1.000
Capaciteitskosten excl. bestuur en griffie Begroting 2020 na wijzigingen Mutatie 1e burap 2020 Begroting 2020 na 1e berap
Programma 1 Openbare orde en veiligheid 521 45 566
Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat 1.662 0 1.662
Programma 3 Economische zaken 378 0 378
Programma 4 Onderwijs 418 0 418
Programma 5 Cultuur, recreatie en sport 2.033 20 2.053
Programma 6 Sociaal domein 4.397 528 4.925
Programma 7 Milieu en duurzaamheid 1.910 0 1.910
Programma 8 Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting 2.197 17 2.214
Programma 9 Bestuur en ondersteuning 10.564 0 10.564
Programma 10 Financiering en algemene dekkingsmiddelen 80 0 80

Bijstelling investeringen

In totaal is € 22 miljoen beschikbaar voor het uitvoeren van diverse investeringen in de ICT, wegen, sportvelden en riolering. Hierop stellen we tien budgetaanpassingen voor.

Bijstelling van de planning en de financiële middelen

Nr. Onderwerp Omschrijving

investering

1e bestuurs-rapportage 2020

Na 1e bestuurs-rapportage 2020 Geactualiseerde Looptijd Bijstelling financiële middelen Bijstelling planning
1 Bedrijfsmiddelen - automatisering Applicatie sociaal domein 100.000 0 100.000 2018 - 2020 Nee Ja
2 Buitensportaccommodaties HVM veld 2 238.000 0 238.000 2018 - 2020 Nee Ja
3 Riolering Vervangen minigemalen 5e fase 270.000

0

270.000 2018 - 2020 Nee Ja
4 Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) Pontveer 420.000 0 420.000 2015 - 2020 Nee Ja
5 Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) Hoofdweg in Waverveen 850.000 0 850.000 2018 - 2021 Nee Ja
6 Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) Botsholsedijk in Vinkeveen 164.000 0 164.000 2018 - 2020 Nee Ja
7 Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) Aanpassen openbare ruimte in Mijdrecht (Haitsmaplein) 750.000 155.000 905.000 2018 - 2020 Ja Ja
8 Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) Uitbreiding parkeerterrein Rondweg in Mijdrecht 800.000 -155.000 645.000 2020-2021 Ja Nee
9 Riolering Vervanging riool Haitsmaplein 0 300.000 300.000 2018-2020 Ja Ja
10 Openbare ruimte (wegen, bruggen, verlichting e.d.) Ringdijk 2e bedijking Amstelhoek 1.900.000 -1.900.000 0 - Ja Nee

 

Toelichting

1 Er is een investeringsbudget beschikbaar gesteld voor het in gebruik nemen van een Business Intelligence (BI) Dashboard. In 2019 is de opdracht verleend voor een implementatie van de BI dashboards. In 2020 vinden de diverse koppelingen met de vakapplicatie Sociaal domein plaats en worden de werkzaamheden afgerond. De investering kent daarom een langere doorlooptijd. Van het budget van 100.000 euro is reeds 57.000 euro besteedt.
2 De vervanging van het zandingestrooide kunstgrasveld bij HV Mijdrecht is eind 2019 begonnen en wordt begin 2020 afgerond. De uitvoering werd vertraagd aangezien HV Mijdrecht aanvankelijk voorkeur had voor een waterveld. In verband met de omvang van de hiermee gepaard gaande (en door HV Mijdrecht op te brengen) meerkosten, is uiteindelijk besloten om te kiezen voor een zandingestrooid kunstgrasveld. Vervanging tijdens de zomerstop in het hockeyseizoen was niet meer mogelijk, zodat vervanging nu tijdens de winterstop zal plaatsvinden. De investering kent derhalve een langere doorlooptijd.
3 De vervanging van E/M minigemalen fase 5 wordt in 2020 afgerond.
4 Het onderzoek ten behoeve van de afweging om het pontveer te renoveren of te vervangen door nieuwbouw heeft geleid tot het raadsbesluit om tot nieuwbouw van het pontveer over te gaan. Eind 2019 is het aanbestedingsproces voor nieuwbouw gestart. In de eerste helft van 2020 volgt het raadsbesluit over nieuwbouw.
5 De uitvoering van de Hoofdweg in Waverveen staat gepland in 2021.
6 De uitvoering van de Botholtsedijk in Vinkeveen staat gepland bij Waternet voor 2020.
7 Via de informatienota van 20 maart 2020 is de raad geïnformeerd over de aangepaste planning en financiën van de herinrichting Haitsmaplein. Conform informatienota zal een bedrag van 155.000 Euro van het parkeerterrein Rondweg te Mijdrecht overgeheveld worden naar de investering Haitsmaplein. De werkzaamheden zullen voor de zomer 2020 aanvangen
8 Via de informatienota van 20 maart 2020 is de raad geïnformeerd over de aangepaste financiën van de herinrichting Haitsmaplein en de uitbreiding van het parkeerterrein Rondweg in Mijdrecht. Conform informatienota zal een bedrag van 155.000 Euro van het parkeerterrein Rondweg te Mijdrecht overgeheveld worden naar de investering Haitsmaplein.
9 Via de informatienota van 20 maart 2020 is de raad geïnformeerd over de aangepaste planning en financiën van de herinrichting Haitsmaplein en de bijbehorende werkzaamheden aan het riool. Hiervoor is een aparte investering nodig, omdat deze samenhangt met het riool. Met dit besluit wordt niet een bedrag van 350.000, maar van 300.000 beschikbaar voor de riolering Haitsmaplein. In de budgetten is ook rekening gehouden met saneringskosten. Het is op dit moment nog onbekend of dit voldoende is, omdat we niet precies weten wat er in de grond aangetroffen wordt.
10 Per abuis is een reeds bestaande investering "Ringdijk 2e Bedijking Amstelhoek" nogmaals in het systeem gezet.